Incoterms trong vận tải đường biển quốc tế

Trong hoạt động xuất nhập khẩu, Incoterms là yếu tố quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí, trách nhiệm và rủi ro giữa người bán và người mua. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít doanh nghiệp vẫn chưa hiểu rõ Incoterms trong vận tải đường biển quốc tế, dẫn đến tranh chấp, phát sinh chi phí ngoài dự kiến hoặc chậm trễ giao hàng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu đúng Incoterms trong vận tải biển, từ đó áp dụng hiệu quả và an toàn trong giao dịch quốc tế.

Incoterms là gì?

Incoterms (International Commercial Terms) là bộ quy tắc thương mại quốc tế do Phòng Thương mại Quốc tế ban hành, nhằm quy định rõ trách nhiệm, chi phí và rủi ro giữa người bán và người mua trong quá trình giao nhận hàng hóa.

Incoterms không phải là luật bắt buộc, nhưng được sử dụng rộng rãi trong hợp đồng ngoại thương để tránh hiểu nhầm và tranh chấp. Mỗi điều kiện Incoterms sẽ quy định cụ thể:

• Điểm chuyển giao rủi ro

• Bên nào chịu chi phí vận chuyển

• Bên nào chịu trách nhiệm làm thủ tục hải quan

Vì sao Incoterms đặc biệt quan trọng trong vận tải đường biển?

Vận tải đường biển quốc tế thường liên quan đến nhiều khâu như vận chuyển nội địa, làm hàng tại cảng, xếp dỡ container, vận chuyển đường biển và giao hàng tại cảng đích. Nếu lựa chọn Incoterms không phù hợp, doanh nghiệp có thể:

• Gánh thêm chi phí không dự tính trước

• Chịu rủi ro hư hỏng, mất mát hàng hóa

• Gặp khó khăn khi làm thủ tục hải quan hoặc nhận hàng

Do đó, hiểu rõ Incoterms giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt hơn chuỗi vận chuyển và chi phí logistics.

Các điều kiện Incoterms phổ biến trong vận tải đường biển quốc tế

1. EXW – Giao hàng tại xưởng

Với điều kiện EXW, người bán chỉ có trách nhiệm giao hàng tại kho hoặc nhà máy. Toàn bộ chi phí và rủi ro từ khâu vận chuyển nội địa, xuất khẩu và vận tải biển đều do người mua chịu.

Điều kiện này phù hợp khi người mua có kinh nghiệm logistics và mạng lưới vận chuyển mạnh.

2. FOB – Giao hàng lên tàu

FOB là điều kiện Incoterms được sử dụng phổ biến trong vận tải biển. Người bán chịu trách nhiệm đưa hàng ra cảng và xếp hàng lên tàu. Rủi ro sẽ chuyển sang người mua ngay khi hàng qua lan can tàu.

FOB giúp người mua chủ động lựa chọn hãng tàu và kiểm soát chi phí vận chuyển quốc tế.

3. CFR – Tiền hàng và cước phí

Với CFR, người bán chịu trách nhiệm trả cước vận chuyển đến cảng đích, nhưng rủi ro vẫn chuyển giao cho người mua khi hàng được xếp lên tàu tại cảng đi.

Điều kiện này thường được sử dụng khi người bán có lợi thế về giá cước tàu.

4. CIF – Tiền hàng, bảo hiểm và cước phí

CIF tương tự CFR nhưng người bán phải mua thêm bảo hiểm hàng hóa cho người mua. Đây là điều kiện phổ biến trong giao dịch hàng hóa quốc tế, đặc biệt với các doanh nghiệp mới xuất nhập khẩu.

Tuy nhiên, người mua cần lưu ý phạm vi bảo hiểm thường ở mức cơ bản.

So sánh nhanh FOB – CFR – CIF trong vận tải biển

• FOB: Người mua chủ động vận chuyển, kiểm soát chi phí

• CFR: Người bán trả cước tàu, người mua chịu rủi ro sớm

• CIF: Người bán trả cước và mua bảo hiểm

Việc lựa chọn điều kiện phù hợp phụ thuộc vào năng lực logistics, kinh nghiệm và chiến lược chi phí của từng doanh nghiệp.

Xem thêm: Cước phí vận tải đường biển quốc tế

Những sai lầm thường gặp khi áp dụng Incoterms

• Hiểu sai điểm chuyển giao rủi ro

• Nhầm lẫn trách nhiệm làm thủ tục hải quan

• Không ghi rõ phiên bản Incoterms trong hợp đồng

• Áp dụng Incoterms không phù hợp với vận tải biển

Những sai lầm này có thể khiến doanh nghiệp phát sinh chi phí lớn hoặc gặp tranh chấp thương mại.

Doanh nghiệp nên chọn Incoterms nào cho vận tải đường biển?

Doanh nghiệp mới xuất nhập khẩu thường ưu tiên CIF hoặc CFR để giảm áp lực logistics ban đầu. Trong khi đó, doanh nghiệp có kinh nghiệm và hệ thống vận chuyển ổn định thường chọn FOB để chủ động hơn về chi phí và lịch tàu.

Việc lựa chọn Incoterms đúng ngay từ đầu giúp quá trình vận chuyển đường biển quốc tế diễn ra suôn sẻ và hiệu quả.

Incoterms đóng vai trò then chốt trong vận tải đường biển quốc tế, ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí, rủi ro và trách nhiệm của các bên. Hiểu đúng và áp dụng phù hợp Incoterms không chỉ giúp doanh nghiệp tránh tranh chấp mà còn tối ưu hiệu quả logistics trong hoạt động xuất nhập khẩu. Trong bối cảnh thương mại quốc tế ngày càng cạnh tranh, việc trang bị kiến thức Incoterms là yếu tố không thể thiếu đối với mỗi doanh nghiệp.

LIÊN HỆ VINALINES ĐỂ BIẾT THÊM CHI TIẾT NHÉ!

Xem thêm: Gửi đồ nội thất đi Mỹ bằng đường biển giá rẻ